ตอนนี้สุขภพจิตคนไทยเป็นอย่างไรบ้าง ?
ในที่สุดคนไทยก็เดินทางมาถึงธันวาคม เดือนสุดท้ายของปี 2568 ปีที่เรียกได้ว่าคนไทยเจอสถานการณ์ที่เข้มข้นตึงเครียดมาตลอดทั้งปี ตั้งแต่สถานการณ์เศรษฐกิจ การเมือง ความขัดแย้งระหว่างประเทศ และภัยพิบัติธรรมชาติที่มาควบคู่กับการรับมือของรัฐบาลที่ยิ่งชวนให้ผู้คนปวดหัวไม่มากก็น้อย
เมื่อคนไทยเจอสถานการณ์แบบนี้ทั้งปี ปัจจุบันสถานการณ์สุขภาพจิตคนไทยเป็นอย่างไรกันบ้าง ?
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ รายงานว่าสถานการณ์ด้านสุขภาพจิตคนไทยปัจจุบันจากากรประเมินสุขภาพจิตของคนไทย ไตรมาส 3/2568 จากผู้เข้ารับการประเมินราว 230,000 คน พบว่าคนไทยเสี่ยงซึมเศร้ามากที่สุด รองลงมาคือเผชิญภาวะเครียดสูง ตามมาด้วยภาวะหมดไฟ และค่าตัวตายน้อยที่สุด
โดยสถิติจากระบบข้อมูล MHCI กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข เป็นดังนี้
จากผู้เข้ารับการประเมิน 230,000 คน
- คนไทยเสี่ยงซึมเศร้า 7.4% หรือราว ๆ 17,020 คน
- คนไทยมีความเครียดสูง 6.9% หรือราว ๆ 15,870 คน
- คนไทยมีภาวะหมดไฟ 5% หรือราว ๆ 11,500 คน
- คนไทยเสี่ยงฆ่าตัวตาย 4% หรือราว ๆ 9,200 คน
สภาพัฒนฯ ยังรายงานต่อว่าสถิติที่ปรากฎ เป็นสถิติที่ลดลงหากเทียบกับช่วงไตรมาสที่ 3 ของปี 2567 ดูผิวเผินจากตัวเลขแบบนี้เราอาจอนุมานได้ว่าคนไทยอาจจะสุขภาพจิตดีขึ้น (?) ทว่ารายงานดังกล่าวก็มีข้อสังเกตเช่นกัน เช่น ไม่มีรายงานเปรียบเทียบกับไตรมาส 2/2568 แต่กลับเลือกที่จะเปรียบเทียบกับปีที่แล้ว หรืออย่างข้อมูลที่ผู้เข้ารับการสำรวจมาจากกระทรวงสาธาณสุข ทว่ายังมีคนไทยอีกหลายคนที่อาจจะตกหล่นหรือไม่ได้อยู่ในระบบการประเมินของภาครัฐ
นอกจากสถานการณ์สุขภาพจิตคนไทย สถานการณ์การบริโภคเครื่องดื่มแอลกอฮอร์และบุหรี่ของคนไทยก็น่าจับตามอง เพราะเป็นพฤติกรรมที่มีความเชื่อมโยงกับสถานการณ์สุขภาพจิตคนไทย
โดยข้อมูลไตรมาส 3/2568 พบว่าคนไทยที่มีพฤติกรรมบริโภคทั้ง 2 อย่าง ทั้งดื่มแอลกอฮอร์และสูบบุหรี่ คนกลุ่มนี้ในไทยมีมากขึ้น 0.2% ในขณะที่คนกลุ่มที่ดื่มแอลกอฮอร์เพียงอย่างเดียวก็เพิ่มขึ้นเช่นกันที่ 0.7% ในขณะที่มีเพียงการสูบบุหรี่เท่านั้นที่พบว่าคนไทยมีพฤติกรรมลดลง 0.6% ซึ่งตัวเลขนี้ก็สะท้อนสถานการณ์อะไรบางอย่างที่แม้ประเทศไทยจะเศรษฐกิจไม่ดี คนไทยกำลังซื้อน้อยลง แต่การบริโภคเครื่องดื่มแอลกอฮอร์ที่อาจก่อให้เกิดรายจ่ายมากขึ้นกับกระเป๋าสตางค์คนไทยก็ไม่ได้ลดน้อยลง
อีกหนึ่งสถิติที่น่ากลัวที่เกิดขึ้นในประเทศไทยคือด้านของความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน
ที่บอกว่าน่ากลัวเพราะว่า ไตรมาส 3/2568 ประเทศไทยมีการรับแจ้งคดีอาญาทั้งหมด 113,775 คดี เพิ่มขึ้นถึง 13.4% จากไตรมาสเดียวกันของปีที่แล้ว โดยในจำนวนแสนกว่าคดีนี้เป็น
- คดียาเสพติด 111,792 คดี เพิ่มขึ้น 17.1%
- คดีประทุษร้ายต่อทรัพย์ 21,221 คดี เพิ่มขึ้น 2.2%
- คดีชีวิต ร่างกาย และเพศ 4,762 คดี ลดลง 9.0%
ตัวเลขดังกล่าวถือเป็นสถิติที่น่ากังวล และเมื่อรวมทุกสถิติที่เกิดขึ้นกับคนไทยจะพบว่า แม้รายงานจะบอกว่าคนไทยมีภาวะเสี่ยงซึมเศร้าน้อยลง เครียดน้อยลง ทว่าทั้งการบริโภคแอลกอฮอร์และบุหรี่ และจำนวนคดีที่เกี่ยวกับยาเสพติด คดีอาญา กลับไม่ได้สะท้อนไปในทิศทางเดียวกันว่าคนไทยกำลังมีแนวโน้มที่จะมีสุขภาพจิตที่ดีขึ้น ทั้งหมดนี้คือชีวิตที่คนไทยกำลังเผชิญ
